Korrupsion huquqbuzarliklar — bu korrupsiya alomatlarini o‘z ichiga olgan va Ukraina Respublikasining “Korrupsiyani oldini olish to‘g‘risida”gi Qonuniga muvofiq jinoyat, intizomiy va/yoki fuqarolik-huquqiy javobgarlikka olib keladigan harakatlardir.
Korrupsion harakatlar tufayli yetkazilgan zarar miqdorini aniq hisoblash qiyin. Chunki bu nafaqat tashkilotning bevosita moliyaviy yo‘qotishlari, balki samarasiz qarorlar tufayli obro‘siga yoki iqtisodiy holatiga yetkazilgan zarar hamdir.
Agar so‘z ta’lim muassasasi haqida ketayotgan bo‘lsa, korrupsiya mehnat bozorida malakasiz mutaxassislar paydo bo‘lishiga olib kelishi mumkin. Bu esa — bizning kelajagimiz uchun bevosita xavfdir.
Axir, har birimiz o‘z ishini bilmaydigan sartarosh, kompaniyani bankrotlik yoqasiga olib keluvchi rahbar yoki bemorning ahvolini yomonlashtiradigan, hatto o‘limiga sabab bo‘ladigan shifokor bilan to‘qnashishimiz mumkin.
Shu sababli, bizning Universitet korrupsiyaga nisbatan nol toqat (zero tolerance) siyosatini e’lon qiladi va korrupsion huquqbuzarliklarni aniqlash hamda ularning oldini olish uchun korrupsiyaga qarshi qonunchilikda belgilangan barcha choralarni doimiy ravishda qo‘llaydi.
Biroq bu borada haqiqiy natijaga faqat barcha universitet xodimlarining birgalikdagi sa’y-harakatlari, tashabbuskorligi va mas’uliyati orqali erishish mumkin.
Korrupsiya haqida xabar berish tartibi
Ukraina Respublikasining “Korrupsiyani oldini olish to‘g‘risida”gi Qonunining 1-moddasi 1-bandining (b) qismiga ko‘ra, boshqa shaxs ushbu qonunni buzganiga asosli ishonchi bo‘lgan va bu haqida xabar bergan shaxs — “fosh etuvchi” (oblichitel) deb ataladi.
Universitet xodimlari korrupsiyani oldini olish va aniqlash masalalari bo‘yicha vakolatli shaxsga (keyingi o‘rinlarda – Vakolatli shaxs) zudlik bilan quyidagilar haqida xabar berish huquqiga ega:
- Antikorrupsiya dasturi buzilishi yoki bunday harakatlarga undash holatlari;
- Universitetning boshqa xodimlari yoki u bilan hamkorlik qilayotgan (yoki rejalashtirayotgan) jismoniy yoki yuridik shaxslar tomonidan sodir etilgan to‘g‘ridan-to‘g‘ri yoki bilvosita korrupsion huquqbuzarliklar.
Eslatamiz: Agar sizda Universitetda mumkin bo‘lgan korrupsion holatlar haqida ma’lumot bo‘lsa, bu haqda og‘zaki yoki yozma shaklda Vakolatli shaxsga xabar berishingiz kerak.
Shuningdek, quyidagi yo‘llar bilan murojaat qilishingiz mumkin:
Xavfsizlik va anonimlik
Agar siz xavfsizligingiz haqida xavotirda bo‘lsangiz — antikorrupsiya qonunchiligi buzilishi haqida xabarni anonim tarzda ham berish mumkin.
E’tibor bering: Anonim murojaat faqat aniq shaxsga oid va tekshirish mumkin bo‘lgan faktik ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan taqdirda ko‘rib chiqiladi.
Ishonch qutisiga yozilgan xatda quyidagilar bo‘lishi kerak:
- Fosh etuvchining familiyasi, ismi, otasining ismi va javob olishni istagan manzili;
- Korrupsion huquqbuzarlik sodir etgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi, lavozimi va ish joyi;
- Huquqbuzarlik sodir etilgan holatlar haqida aniq ma’lumot.
Fosh etuvchilarni himoya qilish
E’tibor bering: Fosh etuvchilar davlat tomonidan himoya ostida.
Xususan, “Korrupsiyani oldini olish to‘g‘risida”gi Qonunning 53⁴-moddasi 1-bandiga muvofiq, antikorrupsiya qonunchiligi buzilganligi haqida xabar bergan shaxs yoki uning oila a’zolariga nisbatan quyidagi chora-tadbirlar qo‘llanilishi taqiqlanadi:
- Ishdan bo‘shatish yoki majburiy ravishda ishdan ketishga majburlash;
- Intizomiy javobgarlikka tortish;
- Boshqa salbiy oqibatlar (lavozimni o‘zgartirish, attestatsiya, mehnat sharoitlarini yomonlashtirish, yuqori lavozimga tayinlashdan bosh tortish, maoshni kamaytirish va hokazo).
Hurmatli xodimlar!
Sizlardan iltimos qilamiz: befarq bo‘lmang — sizga ma’lum bo‘lgan barcha korrupsiya holatlari haqida zudlik bilan xabar bering!